Qallariy akllana suyuta kichariy

Antikunapiqa ñawpa pachañas, Inkakunapas sach'a kamayta allintas atirqan.

Kay Antikuna sach'a rikch'aqkunam ñawpa pacha lliwmanta astawan mallki hina wiñachisqa karqan:

Kay sach'a rikch'aqkunaqa ancha sinchi k'ulluyuqmi. Chayrayku wasichanapaq, kuyuylla ruranapaq, llamk'ana - chaki t'aklla hukkunatapas - ruranapaq ancha allinmi.

Kaymi huk ñawpaña kasqa Antikuna sach'a rikch'aqkuna:

4000 mitrumanta aswan hanaqpi (Puna suyu):

3100 mitrumanta aswan hanaqpi (Suni suyu):

Chawpi, urin Buliwyapi kay rikch'aqkunam wiñan:

3100 mitrumanta aswan pisi hanaqpi (Qhichwa suyu):

Kay rikch'aqkunataqa Inkakunas ancha khuyaysapas qhawaykuspas, akllaspa mirachispapas wiñachirqan.

Ispañulkuna atipaspa, ancha achka sach'a-sach'akunata qullurqan, nisyu yamt'ata, k'ulluta hurquspa, michinakunata chaskispa.

Iskay chunka kaq pachakwatapiqa achka kalistukunatam (Eucalyptus spp.) Awstralyamanta apaykamuspa churarqan. Ichataq chay kalistukuna nisyu yakutam allpamanta hurqun.

QillqakunaLlamk'apuy

  • Daniel W. Gade: Nature and Culture in the Andes. University of Wisconsin Press, Wisconsin, 1999, 287 pp. 3rd chapter: Deforestation and Reforestation of the Central Andean Highlands. pp. 42-74 (inlish simipi).
"https://qu.wikipedia.org/w/index.php?title=Antikunapi_sach%27a_kamay&oldid=343199" p'anqamanta chaskisqa (Wikipedia, Qhichwa / Quechua)